همپيله ( ham - pile ) ا . پ . هم‌سنك و هم‌وزن . همپيمان ( ham - paym n ) ا . پ . معاهد و هم‌شرط و هم‌عهد . همة ( hammat ) ا . ع . بسند و كافى . يق : هذا رجل همتك من رجل : اى حسبك . همة ( hammat ) و ( hemmat ) ا . ع . خواهش و كارى كه قصد كردن آن نمايند . و قصد دل . يق : فلان بعيد الهمة . و كذلك : بعيد الهمة . ج : همم . همة ( hemmat ) ا . ع . پيرمرد فانى . ج : اهمام . و نيز همة : مؤنث هم يعنى پيرزن فانى . ج : همات و همائم . همت ( hamt ) م . ع . همت الثريد همتا ( از باب نصر ) : در روغن نهان شد اشكنه . همت ( hemmat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - اراده و آرزو و خواهش و قصد و استوارى و عزم و آهنك و توجه و دعا و شجاعت و دليرى و زور و قوت و نيرو و طاقت . و فال نيك . و همت كردن : جهد و كوشش كردن و اراده كردن . همتا ( ham - t ) ا . پ . مثل و مانند و نظير و همسر و شريك . و بىهمتا : بىمثل و مانند و بىنظير و بىشريك . همتاب ( ham - t b ) ص . پ . داراى يك تاب و توانايى و هم‌زور . همتازيانه ( ham - t ziy ne ) ا . پ . شريك در تاخت و تاز و تاراج و غارت . همتاه ( hem - t h ) ا . پ . همتا . همتائى ( ham - t 'i ) ا . پ . برابرى و همسرى . همترازو ( ham - tar zu ) ص . پ . متساوى در وزن و هم‌سنك و هم‌قدر و مقابل . همتع ( homto ' ) ا . ع . بار درختى حجازى كه تنضب گويند . همتك ( ham - tak ) و همتگ ( ham - tag ) ا . پ . رفيق و همراه در راه رفتن . همتكى ( ham - taki ) و همتگى ( ham - tagi ) ا . پ . مسافرت با رفيق . همتلميذ ( ham - talmiz ) ا . پ . هم‌مكتب و هم‌درس . همج ( hamj ) م . ع . همجت الابل من الماء همجا ( از باب نصر ) : يك بار بقدرى آب خوردند شتران كه سير شدند . همج ( hamaj ) ا . ع . گرسنگى . و بدى تدبير در معاش . و همج هامج : در تأكيد گويند . همج ( homaj ) ع . ج . همجة . همج ( hamaj ) م . ع . همج همجا ( از باب سمع ) : گرسنه شد . و نيز بدمعاش و بدزندگانى گرديد . همجا ( hamj ) ا . پ . ملامت و جور و تعدى و ستم و اذيت . همجاى ( ham - j y ) و همجائى ( ham - j 'i ) ا . پ . همشهرى و هم‌ولايتى و دوستى و قوميت . همجة ( hamajat ) ا . ع . يك نوع مگس‌ريزه شبيه بپشه كه بر روى گوسپند و خر نشيند . و گوسپند لاغر و ميش كلانسال . و مردم فرومايه . و مردم احمق . ج : همج . هم‌جنب ( ham - janb ) ا . پ . هم‌نشين و دوست . هم‌جنس ( ham - jens ) ا . پ . متجانس و از يك جنس . هم‌جنسى ( ham - jensi ) ا . پ . مجانست . هم‌جنك ( ham - jang ) ا . پ . محارب و نيز رفيق در جنك . هم‌جوار ( ham - jev r ) ا . پ . همسايه و هم‌شهرى . همجى ( hamji ) ا . پ . جانورى كوچك مانند ملخ كه پيوسته بر روى علفها مىگردد و جعل . هم‌چشم ( ham - cacm ) ا . پ . رقيب و حريف و كسى كه همسرى مىكند با ديگرى . هم‌چشمى ( ham - cacmi ) ا . پ . رقابت و حسد و رشك و مقابلى . و هم چشمى كردن : برابرى و مقابلى كردن و هم‌سرى كردن . همچنان ( ham - can n ) م ف . پ . به آن روش و به آن طريق و به همان طريق و همانطور و همچون آن . همچنانچه ( ham - can n - ce ) م ف . پ . مانند آنچه و هم چون و مثل آنچه . همچنانكه ( ham - can n - ke ) م ف . پ . مانند آنكه و به همان طريق كه . همچند ( ham - cand ) م ف . پ . همين‌قدر و همان قدر و داراى يك قدر . همچنين ( ham - conin ) م ف . پ . مانند اين و مثل اين و به اين طريق و به اين روش . همچو ( ham - co ) و همچون ( ham - cun ) و همچين ( ham - cin ) م ف . پ . چون و مانند و مثل و مثل آن و مثل اين و چنين و بدين نحو و مشابه و برابر . همحال ( ham - h l ) ا . پ . يار و همدم و داراى يك وضع و يك حالت و